vrijdag 17 februari 2017

Saak op 'e kop (Frysk) De zaak op z'n kop (Ned)

Saak op 'e kop,

De nijsberjochten rôlje hjoed de dei wyld oer elkoar hinne. Nijs dat wier is en nijs dat net wier is. Somtiden is it hast net útelkoar te hâlden. Soene de Russen dêrefter sitte? Soene hja der belang by hawwe dat Jeropa der wer út komt te sjen as foar de 2e wrâldkriig? Of soe ús achtbere hear Wilders it fijn fine as de hiele boel ynkoarten ynelkoar soademitert? Eat wat te fergelykjen is mei wat yn 'e Feriene Steaten op 't stuit bart. Dêr hat de FerTrumping taslein. Krije wy hjir no de FerWildering? Utfiere dat wat alle fatsoensnoarmen te bûten giet en ôfbrekke dat wat ús maatskippij ta maatskippij makket? Yn elts gefal wurde de papieren en dêrmei it gefoel fan “goodwill” der de lêste tiid net better op.
Fanmoarn lies ik op “Teletekst” it berjocht dat de pensjoenen fan de Europarlemintariërs ferhege wurde nettsjinsteande de grutte tekoarten en de lege “dekkingsgraad” fan 37 prosint fan harren pensjoenfûns. Wylst ús pensioenen sels net iens by de 105 prosint ferhege wurde meie. Der wurde wer miljoenen yn de fondsen foar de parlemintariërs stoppe. Jild fan jo en my. Ja en dy pensjoenen binne wol efkes fan in swierder kaliber dan wêr't wy no of straks op rekkenje meie.
Wat ik hjir mei sizze wol: Is it ferwûnderlijk dat mear en mear minsken ôfheakje fan dit systeem en op dizze wize de FerWildering yn ús lân en kâns jouwe, as de parlemintariërs harren saken taeigenje wylst it oer de rêch moat fan de gewoane Jeropeeske buorger?
Yn elts gefal wurkje de hjirfoar neamde saken net sa mei oan de no o sa needsaaklike positive byldfoarming fan de hjoeddeistige Jeropeeske Uny.
Ek de bylden dy't sa út en troch sichtber binne op de media fan sliepende parlemintariërs. No meie hja fan my wol sliepe, mar at jo soks ûnderwylst de gearkomsten dogge fyn ik soks op bedrôvjend minne wize tsjûge jaan fan ferantwurdelikens.
Minsken lit ik jimme dit sizze: we kinne no allegearre de kont tsjin de kroade smite en in bytsje yn 'e rûnte stimme straks yn maart, mar it liket my sa ta dat we ek sjen litte kinne dat wy yn elts gefal de ferantwurdlikens wol oankinne. Litte wy no ferantwurde wize ús stim útbringe op in wize dat it nije regear faaks sy ynfloed jilde litte kin om de hjoeddeistige Jeropeeske Uny om te foarmjen ta in mear rjochtfeardiger en minder jildfersmitende organisaasje. Dêr hawwe we allegearre mear oan dan in saneamde Nexit. Mar faaks is it lêste yndied de oplossing. It wurd is oan jo!.


De zaak op z'n kop

De nieuwsberichten rollen vandaag de dag maar wild over elkaar heen. Nieuws dat waar is en fake-nieuws. Soms is het bijna niet van elkaar te onderscheiden. Zitten de Russen hierachter? Zouden zij er belang bij hebben dat Europa er weer net zo komt uit te zien als voor WO II. Of zou de heer Wilders hier genoegen in scheppen dat de hele boel binnenkort in elkaar dondert? Iets wat vergelijkbaar is met met wat in de Verenigde staten gebeurt op dit moment. Daar heeft de VerTrumping toegeslagen. Krijgen we nu straks hier de VerWildering? Uitvoeren wat alle fatsoensnormen te buiten gaat en afbreken wat juist onze samenleving tot samenleving maakt? In elk geval worden de papieren en daarmee het gevoel van “goodwill” er de laatste tijd niet beter op.
Vanmorgen las ik op “Teletekst” het bericht dat de pensioenen van de Europarlementariërs verhoogd worden, niettegenstaande de grote tekorten en lage “dekkingsgraad” van 37 procent van hun pensioenfonds. Terwijl onze pensioenen zelfs niet bij een dekkingsgraad van 105 procent mogen worden verhoogd. Daar worden weer miljoenen in de fondsen voor de parlementariërs gestopt. Geld van u en mij. Ja en die pensioenen zijn wel even van een ander (zwaarder) kaliber dan waar wij nu of straks op kunnen rekenen.
Wat ik hiermee wil zeggen: Is het verwonderlijk dat meer en meer mensen van dit systeem afhaken en op deze wijze de VerWildering in ons land een kans geven, als parlementariërs zich zaken toe-eigenen over de rug van de Europese burger?
In elk geval werken de genoemde zaken niet mee aan de nu o zo noodzakelijke positieve beeldvorming van de hedendaagse Europese Unie.
Ook de beelden die zo nu en dan via de media tot ons komen van slapende parlementariërs. Nou mogen deze mensen van mij natuurlijk wel slapen, maar als zoiets tijdens een vergadering wordt gedaan vind ik zoiets van op een bedroevende wijze getuige geven van verantwoordelijkheid.

Mensen laat ik jullie dit zeggen: we kunnen nu allemaal de kont wel tegen de krib gooien en een beetje in de rondte gaan stemmen straks in maart, maar het lijkt mij beter om te laten zien dat wij in elk geval de verantwoordelijkheid wel aankunnen. Laten we op verantwoorde wijze onze stem uitbrengen op een wijze dat de nieuwe regering misschien invloed kan laten gelden om de huidige Europese Unie om te vormen tot een meer rechtvaardiger en minder geldversmijtende organisatie. Daar hebben we allemaal meer baat bij dan een zogenaamde Nexit. Alhoewel het misschien de oplossing kan zijn. Het woord is aan u.

maandag 2 januari 2017

Fan fjurwurk en populisten (Frysk) - Van vuurwerk en populisten (Ned.)

Fan fjurwurk en populisten, (Frysk)

In lyts ploechje opsketten jonges en famkes wiene oan it donderjeien mei in leech frisdrankblikje foaroer de nije winkel fan Appie. Ik moast der efkes wêze om de koelkast nei de rûzige feestdagen
Yn in tiid wêr't je noch gjin skeet litte meie sûner miljeufergunning, wurde tûzene tonnen oan fynstof, skeadlike metalen en oare saken dy't jo it leafst net op 'e bôle hawwe, de loft ynsjitten. Unbegryplik. Net te leauwen is ek it feit dat der nei ferkiezings fan dy minsken mei de grutste bek oan it bewâld komme. Minsken dy't gjin aan hawwe fan hoe't we mei elkoar omgean hearre te gean. Rigels fan fatsoen jilde net mear. Sjoch mar om ús hinne:
Trump yn Amearika, Putin yn Ruslân, Frankryk....wurdt ek in populist de baas en ek hjir yn ús Nederlân sil it in pupulist wêze dy't de measte stimmen sammelt.
Mar leit dit lêste ek net in hiel lyts bytsje oan ússels? Binne it net de sosjaaldemokraten dy't mei harren geitewollensokkementaliteit en in ta yn é tiennen trochkringjende januskopbelied van it “sparjen fan de koal en de geit” dy't der foar soarge hat dat de minsken harren net mear fine kinne yn dizze saneamde en alom ferheven ridlekens fan de fêste oarder?
De gefolgen sille we straks sjen. Myn grutte fraach is dan: “Glydzje we straks net ôf nei in wrâldwidige manifestaasje fan in folle grutter fjurwurk? Ien saak is dan wol dúdlik: de klimaatproblemen binne dan oplost en kin der op de waarmste dagen fan sa'n nucleaire winter faaks de Alvestêdetocht wol riden wurde. Wêr't soks dan barre moat? Ik wit net, mar ik tink dan: “Lit dy jonges en famkes mar lekker boartsje mei dat lêste bytsje rommel dat der hjir en dêr noch leit. It kin no noch.
Ik nim noch in oaljekoek.
wer wat oan te foljen. De lêste tekens fan aldjiersnacht yn de foarm fan wat pylkehuodsjes, lege kokerkes en reade papiersnippers leine om harren hinne. Der is nochal wat fersjitten ôfrûne wykein. Grutte reekwolkens boppe doarp en stêd. Hûnen en katten steane yn dikke rigen foar de doar fan de hûne- en katteflústerders om harren skeinde psyche wer wat by te skaven ta wurkbere proporsjes. De gefolgen foar de minske lit noch efkes op him wachtsje. Kanker en COPD en oare grauwelige ôfwykings hawwe meastentiids in lange ynkubaasjetiid. Mar hawar, we sille it sjen. It giet der dochs wol wat frjemd omwei yn 'e wrâld. Die is feroare. Bot feroare. Yn wêzen ek wer net want it minskdom hat him al folle langer dwaande hâlden mei de fraach: “Hoe kinne we sa folle as mooglik der foar soargje dat it meast fersmoargjende, geweldiedige en psychoatyske bist sa fluch mooglik fan dizze ierdkloat ferdwynt”.


Van vuurwerk en populisten, (Ned.)

Een klein groepje opgeschoten jongens en meiden waren aan het donderjagen met een leeg frisdrankblikje tegenover de nieuwe winkel van Appie. Ik moest daar even zijn om de koelkast na de roerige feestdagen weer wat aan te vullen. De laatste tekens van oudejaarsnacht in de vorm van pijlhoedjes, lege kokertjes en rode papiersnippers lagen om hen heen. Er is nogal wat de lucht in gegaan het afgelopen weekeind. Grote rookwolken boven dorpen en steden. Honden en katten staan in dikke rijen voor de deur van de honden- en kattenfluisteraars om hun geschonden psyche weer wat bij te schaven tot werkbare proporties. De gevolgen voor het mensdom laat nog even op zich wachten. Kanker, COPD en andere gruwelijke afwijkingen hebben meestal een lange incubatietijd.
Maar enfin, we zullen zien. Het gaat er nu toch allemaal wat vreemd toe in de wereld. Die is veranderd. Erg veranderd. In wezen ook weer niet want het mensdom houdt zich al veel langer bezig met de vraag: “Hoe kunnen wij zoveel mogelijk ervoor zorgen dat het meest vervuilende, gewelddadige en psychopatische beest zo snel mogelijk van deze aardkloot verdwijnt”.
In een tijdperk waarin je nog geen scheet mag laten zonder milieuvergunning, worden duizenden tonnen fijnstof, schadelijke metalen en andere zaken die men het liefst niet op z'n boterham terugziet, de lucht in geschoten. Onbegrijpelijk. Ongelooflijk is ook het feit dat er na verkiezingen van die mensen met de grootste bek aan het bewind komen. Mensen die geen idee hebben hoe we met elkaar om horen te gaan. Regels en fatsoen gelden niet meer. We hoeven alleen maar om ons heen te kijken:
Trump in Amerika, Putin in Rusland, Frankrijk......wordt ook een populist de baas en ook hier in ons eigen Nederland zal het een populist zijn die de meeste stemmen vergaart.
Maar ligt dit niet allemaal een beetje aan onszelf? Zijn het niet de sociaaldemocraten die met hun geitenwollensokkenmentaliteit en een tot in de tenen doordringend januskopbeleid van het “sparen van de kool en de geit” welke ervoor hebben gezorgd dat de mensen zich niet meer kunnen vinden in deze zogenaamde en alom verheven redelijkheid en politieke correctheid van de gevestigde orde?
De gevolgen zullen we straks zien. Mijn grote vraag is dan: Glijden we straks niet af naar een wereldwijde manifestatie van een veel groter vuurwerk? Eén zaak is wel duidelijk: de klimaatproblemen zijn dan opgelost en kan er op de warmste dagen van de nucleaire winter misschien de Elfstedentocht wel worden gereden. Waar zoiets dan moet gebeuren? Ik weet het niet , maar denk dan: “Laat die jongens en meiden maar lekker rotzooien met dat laatste beetje rommel dat hier en daar nog zichtbaar is”. Het kan nu nog.
Welaan, ik neem nog een oliebol.


vrijdag 11 november 2016

Stoarm oer "The States" (Frysk) - Storm over "The States" (Ned)

Stoarm oer “The States”.(Frysk)

Al fier foar de ferkiezings yn de Ferriene Steaten wie der in gewoante op SnútBoek ûntstien om op een somtiden ûnfoege wize tsjin Mefrouw Clinton of De hear Trump oan te skoppen. Fansels haw ik ek wol it besef dat de útkomst fan de ferkiezings oan de oare side fan de oseaan fiergeande gefolgen hawwe kin op ús mienskip, mar om no mei sokke grouwens oan te gean tsjin kandidaten fan in oar lân dy't op demokratiske wize foardroegen binne as de nije president, bliuwt “not done”. Nimmen wurdt ferplichte om it mei de kar fan de Amearikaanske kiezers iens te wêzen.
Ik kin my yntinke dat it frjemd fûn wurdt dat dan Mefrouw Clinton it mei de measte stimmen dochs wol ferlieze moast fan De hear Trump dy't no ien kear de measte “kiesmannen” byinoar fondelje koe. Mar soks is no ynherint oan it systeem wêrfoar't yn de Feriene Steaten keazen is om harren demokrasy funktioneare te litten. De nije president fan de Feriene Steaten ( dy't net my kar wêze soe – Mefrouw Clinton nammers ek net) sit dêr, keazen troch minsken dy't op ien oft oare wize troch de maatskippij útkoarre of folslein negearre binne en dy't it gefoel hawwe “bûten spul” te stean.

En nee, ik soe De heer Trump perfoarst gjin rasist neame wolle al binne der wol hurde útspraken yn syn ferkiezingsretoryk
oangeande de islam en Meksikaanske loksjeijers. Atsto nei syn oerwinningsrede harke hast (oars moast it yn elts gefal mar ris dwaan) wol hy president wêze foar it hiele Amearikaanske folk, blank of swart en alle foarmen fan leauwen.
Ja, hy hat skyt oan de klimaatoerienkomst (dy't fansels ek in skynfertoaning is, want ek dêr wurde wer kapitalen oan fertsjinne). Hy seit yn elts gefal wêr't wy mei syn allen net foar út doarre te kommen: wy binne allegearre sels ferantwurdlik en misken dy't gjin takomst hawwe of tinke te hawwen, ha gjin boadskip oan de klimaatferoarings ( dy't net allinne troch it útstjitten fan koalmoanoksyde ensafuorthinne ûntsteane mar út syn aard allinne al feroaret. Ssels doe't der gjin fabryken, auto's ensfh. wiene is it klimaat al stikmannich kear feroare of omslein.)
Fierders kin it skelden op in Amearikaanske president of him útmeitsjen foar rasist opfette wurde as it misledigjen fan in president ut in befreon lân.
We sille it dermei dwaan moatte minsken en fansels is it ek sa dat in saaklik ynstinkt (en dat hat de beste man, soks hat hy bewiist) by it bestjoeren fan in lân net ûnhânsum is (en soks doch hy net alinne)

Yn elts gefal is it oan ús, befolking fan in kikkertslântsje oan 'e Noardsee, om hjirfan te learen. Ophâlde mei it gemiich oer futiliteiten sa as de kleur fan Sint syn Piterbaas en it opfangen fan minsken dy't harren rie t'en ein binne troch de sitewaasje yn harren lân, alles efter litte en hoopje om yn ús moaie lân beskerming en minskweardigens te finen.
Ek is eameljen oer diskriminaasje, dat hjir plak hawwe soe, van ús kleurde meiminske moat mar ris ôfrûn wêze. Der wurdt hjir yn Nederlân net massaal en struktureel diskriminearre en soks is hiel wat wurdig. Ynsidenten binne der, dat is wis en dy sille der ek altyd wol bliuwe,
Net eltsenien is segene mei likefolle yntelliginsje, “it's part of humanity”. Soks is earne oars yn 'e wrâld wol wat slimmer. Dêr kin men eltse wize fan oarswêzen fan in meiminske gewoanwei net sjen.
Soargje der yn elts gefal foar dat minsken it gefoel hawwe derby te hearren en net oan 'e râne fan de maatskippij telâne komme. Dan hoege wy gjin eangst te hawwen foar in opkommend populisme mei harren iensidige polityke tinkwizen. Soks fynt hjir dan gjin grûn.
Hoe it mei De hear Trump yn Amearika as president útpakke sil, we kome dêr yn 'e loop fan de tiid wol efter. Der is in soad op de man oan te merken, mar “wie zonder zonde is werpe de eerste steen”.
En ik siz mei de hillige Antonius: “Je moest eens weten wat de schepper van mij weet”.

(Hjoed: Soerkoalstampot mei spekjes in gehaktbaltsjes en in glês kefir mei banaan nei).


Storm over “The States”.(Ned)

Al ver voor de verkiezingen in de Verenigde Staten was er een ware hype op FaceBook ontstaan om maar op een vaak grove wijze tegen of Mevrouw Clinton of De heer Trump aan te schoppen. Natuurlijk besef ik ook wel dat de uitslag van verkiezingen aan de overkant van de oceaan van verregaande invloed op onze samenleving zal zijn, maar om in dermate grove bewoordingen tekeer te gaan tegen kanditaten van een ander land die op democratische wijze zijn voorgedragen als de nieuwe president blijft “not done”. Niemand is verplicht om het eens te zijn met welke gekozen kandidaat voor het presidentschap dan ook en ook niet wanneer deze tenslotte op democratische wijze is aangewezen als president.
Ik ben het met iedereen eens die het vreemd vindt dan Mevrouw Clinton met de meeste stemmen toch verliezen moest tegen De heer Trump die nu eenmaal de meeste kiesmannen wist bij elkaar te scharrelen. Maar dat is nu eenmaal een systeem waarvoor in de Verenigde Staten is gekozen.
Deze nieuwe president van de Verenigde Staten (die niet mijn keuze zou zijn – trouwens Mevrouw Clinton ook niet) zit daar ook gekozen door mensen die op een of andere wijze door de maatschappij zijn uitgespuugd, op dood spoor zijn gerangeerd of genegeerd en het gevoel hebben buitenspel te staan.

En nee, ik zou De heer Trump geen racist willen noemen al zijn er toch wel harde uitspraken in zijn verkiezingsretoriek
betreffende de islam en Mexicaanse gelukszoekers. Als je naar zijn overwinningsrede hebt geluisterd, zo niet moet je dat dan maar eens doen, wil hij er zijn voor de Amerikaan, zwart of blank en alle religies.
Ja, hij heeft schijt aan de klimaatovereenkomst (wat ook een farce is, want daar wordt ook kapitalen aan verdiend). Hij zegt tenminste waar we allemaal niet voor uit durven komen: we moeten de hand in eigen boezem steken en mensen die geen toekomst hebben of denken te hebben hebben geen boodschap aan veranderingen in het klimaat (dat overigens niet alleen door uitstoot maar ook door zijn aard alleen al verandert. Zelfs toen er nog geen fabrieken, auto's enz. waren is het wereldklimaat al tig keren veranderd.)
Verder, schelden op een Amerikaanse president of hem uitmaken voor racist (wat in mijn optiek hetzelfde is) kan natuurlijk worden opgevat als het beledigen van een bevriend staatshoofd.
We zullen het ermee moeten doen en het is natuurlijk ook zo dat een zakelijk instinct (en dat heeft de beste man, dat heeft hij bewezen) bij het runnen van een maatschappij (en hij doet dit niet alleen) niet onhandig is.

Het is in elk geval aan ons, bevolking van een kikkerlandje gelegen aan de Noordzee, om lering te trekken uit dit gebeuren. Ophouden met zeiken over futiliteiten zoals de kleur van de Piet van Sint en het opvangen van mensen die radeloos door de situatie in hun land alles in de steek laten en hopen om in ons mooie land bescherming en menswaardigheid te vinden.
Ook het zeuren over discriminatie, dat hier zou plaatsvinden ten aanzien van onze zongebruinde en rijk gepigmenteerde medemensen moet afgelopen zijn. Er wordt hier in Nederland niet massaal gediscrimineerd en dat is een groot goed. Er zijn incidenten, dat wel en die zullen er altijd blijven. Niet iedereen is met evenveel intelligentie behept, “its part of humanity” Dat is elders in de wereld wel anders waar men het op welke wijze anders zijn van medemensen gewoonweg zelfs niet eens kan gedogen. Zorg er in elk geval voor dat mensen zich gehoord voelen en niet aan de zijkant van de samenleving terecht komen. Dan hoeven wij van opkomend populisme met eenzijdige politieke denkbeelden niets te vrezen.
Hoe het met De heer Trump in Amerika als president zal uitpakken, we zullen het te zijner tijd wel gewaarworden
Er is veel op de man aan te merken, maar wie zonder zonde is: werpe de eerste steen.
Ik zeg met Antonius: Moest je eens weten wat de Schepper van mij weet.

(Vanavond: Zuurkoolstamppot met spekjes en gehaktballetjes met een glas kefir met banaan als toetje)

dinsdag 18 oktober 2016

Wolkeseks (Frysk) - Wolkenseks (Ned.)

Wolkeseks (F)
Hawwe jimme soks no ek? Eltse kear dat der hjir in fleanmasine oer komt tinke: “Soe it in Transavia tastel wêze en soene se dêr no boppe ek......”
Ik haw dit wol gauris, sûnt bekend wurden is dat der ien fan de stewardessen it docht mei de oare personielsleden oan board fan san fleantúch. Neffens de ferhalen wie sels de piloat net feilich te neamen. Liket my dreech om sokke toeren yn 'e cockpit út te heljen. It ynstrumentarium sit fansels wol yn 'e wei. Nee, net fijn......of dochs wol? Ja der binne genoch misken dy't soks spannend fine fansels. Efkes ien fan efteren pakke of pakt wurde wylst it fleantúch in “looping” makket. Soe dêrom sa faak sa'n ding nei ûnderen donderje? Yn elts gefal rint dan sa'n wolkewip net sa oangenaam ôf foar de oare passazjiers.
No wie ik al net sa'n fleaner. Se krije my net yn in fleantúch. Ik haw in ferskuorrende hichtefrees en ik moat der net oan tinke dat ik dêr sa heech tusken de wolken...... Ja, ik wit ek wol: se komme altyd wol wer op de grûn teloane, mar dat ist him no krekt hin? As ik de kombinaasje meitsje mei wat ik hjir boppe omskreaun haw en dan myn eangst foar hichte. Nee neat foar dizze jonge, sadat in wipke tusken de wolkens der perfoarst foar my net yn sit.
Nammers, it is fansels wol in goed idee om spesjale flechten te organisearjen wer't it wolkewipke (al as net yn 'e cockpit) ta de mooglikheden heart. Wurdt wol in djoer grapke, mar jo moatte der wat foar oer hawwe. Al sil it foar sommigen wolris it lêste wipke fan harren libbe wurde kinne.

Jûn: woarteltsjes, in stikmannich bildtstar ierdappeltsjes mei in woarstje fan de slachter út Gytsjerk mei lekkere sju en in gleske kefir mei banaan nei. (Ja, it kin net alle dagen fegetarysk wêze>>>)

Wolkenseks (N)
Hebben jullie zoiets nu ook? Iedere keer dat er een vliegtuig over komt denken: “Zou dit een Transaviatoestel zijn en zijn ze daar boven nu ook aan het....
Het overkomt mij wel vaak, sedert bekend is geworden dat er één van de stewardessen het met de andere personeelsleden aan boord van zo'n vliegtuig doet. Volgens de verhalen was zelfs de piloot verre van veilig. Lijkt me trouwens ook een hele toer om dergelijke fratsen uit te halen in de cockpit. Het instrumentarium zit natuurlijk daar danig in de weg. Nee, niet echt fijn.........of toch wel? Ja, er zijn genoeg lieden die zoiets wel spannend vinden. Even iemand van achteren pakken of gepakt worden terwijl het vliegtuig een looping maakt. Zou er daarom zo vaak zo'n ding naar beneden klappen? In dat geval loopt een wolkenwip niet al te smooth af voor de andere passagiers.
Nu ben ik niet zo'n vlieger, ze krijgen mij niet in zo'n ding. Ik heb afgrijselijk last van hoogtevrees en ik moet er niet aan denken dat ik daar zo op die hoogte tussen de wolken..... Ja, ik weet natuurlijk ook wel: ze komen altijd weer op de grond terecht, maar dat is het hem nu net he? Als ik dat wat hierboven staat omschreven combineer met mijn hoogtevrees. Nee, voor deze jongen is het echt niets, zodat een wip tussen de wolken er voor mij beslist niet in zit.
Trouwens, het zou natuurlijk wel een goed idee zijn om speciale vluchten te organiseren waarbij de wolkenwip (al of niet in de cockpit) tot de mogelijkheden gaat behoren. Wordt wel een duur grapje, maar men moet er natuurlijk wel wat voor over hebben. Al zal het voor sommigen wel eens de laatste wip van hun leven kunnen betekenen.

Vanavond: worteltjes, een paar bildtstar aardappeltjes met een sausijsje van de slager uit Gytsjerk met lekkere jus en een glaasje kefir met banaan na. ( Ja het is niet alle dagen vegetarisch wat de klok slaat...)

maandag 13 juni 2016

Regendans (Ned) - Reindûns (Frysk)

Regendans,
De afgelopen dagen waren niet gemakkelijk. Niet voor ons, niet voor de milieufreaks en niet voor de meteorologen. Regen, onweer, harde windstoten, het kon niet op. Het zich uitlevend natuurgeweld maakte op menig Nederlands burger een diepe zo niet onuitwisbare indruk. Zoiets hadden we nog nooit meegemaakt. Het leek wel of alle weergoden waren losgeslagen en hun jarenlange opgekropte agressie ontlaadden over onze goed geoutilleerde,ja van alle gemakken voorziene samenleving. En er werd nogal veel schade aangericht in die twee meteorologische niesbuien. Miljoenen euries moesten een andere bestemming vinden dan die welke daarvoor zo handig door onze economen was voorzien. Sorry dames en heren, buiten de waard van Moeder Natuur gerekend hé?
Nu denkt u natuurlijk: “Klimaatsverandering, milieu-invloeden, Moeder Natuur op sterven”.
Zou het? Moeder Natuur sterft niet. Zie Chernobyl. Zelfs na deze heftige kernramp is het niet de natuur die het opgeeft. Nee, het is de mens waarvoor de omgeving onleefbaar wordt. (goed voor de natuur dus juist)
De gebouwen, straten, parken en directe omgeving van de kerncentrale worden ondanks de straling al lang weer ingenomen door planten en dieren. Anders, ja maar mutaties hebben zich vanaf de jongste jaren van de aarde al voorgedaan.
Moeder Natuur gaat voort met “zijn”, zoals ze al eeuwen heeft gedaan en zal blijven doen tot het einde der tijden.
Dat er ondertussen structuren, verwachtingen, historische feiten van: het-is-altijd-zo-geweest, finaal omver worden geworpen is normaal. NORMAAL mensen. Extremen zijn normaal. Wij hebben sinds het ontstaan van de mensheid een betrekkelijke periode van rust gekend (op sommige plekken van deze aardbol althans). Een periode van pure comfort en luxe die de Natuur zich eigenlijk niet kan permitteren. Muteren is het credo. Evolueren het doel. Waar naartoe? God zal het weten, maar waarom zijn wij zo aanmatigend dat wij het wel weten?
Dus het weer van afgelopen perioden is niets bijzonders. Het enige bijzondere eraan is dat het haastig door overheden en milieufreaks in gebruik wordt genomen om ons te manipuleren. Maar al manipuleren ze ons dood, er is één die altijd lacht en voortgaat op haar eeuwigdurend pad: Moeder Natuur!

Reindûns,
De ôfrûne dagen wiene net maklik. Net foar ús, net foar de miljeufundamentalisten en net foar de meteorologen. Rein, ûnwaar, hurde wynstjitten, folle gjin genôch. It him alhiel útfierjend natuergeweld makke op in protte Nederlânske buorgers in djippe of faak ûnferjitlike yndruk. Soks heine we noch nea meimakke. It wie as wiene alle waargoaden losslein en harren foar jierren oppotte agresje ûntlaadden oer ús fan alle gemakken fersjoene maatskippij. Der waard in hiel protte skea oanrjochte yn die twa meteorologyske prústbuien. Miljoenen euries moasten in oare bestimming fine dan dy hokker dêrfoar sa handich troch ús ekonomen wie betocht. It spyt my minsken, jim hawwe jim raar ferrekkene mei de Natuer.
No tinke jo fansels: “klimaatferoarings, miljeu-ynfloeden, Natuer p stjerren nei dea”
Soe ’t? De natuer stjert net. Sjoch Chernobyl. Sels nei dizze ferheftige kearnramp is it net de Natuer dy’t it opjout. Nee, it is de minske wêrfoar de omjouwing ûnhâldber wurdt. (just goed foar de Natuer)
De gebouwen, strjitten, parken en de direkte omjouwing fan de kearnsintrale wurde ûntank de hege strieling al lang wer beset troch allegearre planten en bisten. Oars, ja mar mutaasjes hawwe harren fanôf de jongste jierren fan de ierde al foardien. De Natuer giet troch mei syn wêzen, sa at se it al ieuwen dien hat en altyd mei trochgiet oan ‘e ein fan alle tiid ta. Dat der ûndertusken struktueren, ferwachtings, histoaryske feiten fan: it-is-altyd-al-sa-west, oan ‘e grûn ta ôfbrutsen wurde is hielendal normaal. NORMAAL minsken. Ekstremen binne normaal. Wy hawwe sûnt it ûntstean fan it minskdom in betreklike perioade han fan rêst. (op guon plakken fan ús ierde yn elts gefal)
In perioade fan úterste komfort en lúkse dy’t de Natuer him eins net permittearje kin. Mutearje is de boadskip. Evoluearje is it heechste doel. Wêr ta? Us Leaven Hear sil ‘t witte, mar wêrom binne wy sa eigenwiis dat wy it wol tinke te witten?
Dus it waar fan de ôfrûne tiid is neat bysûnders. It ienige bysûndere deroan is dat it sa hastich troch ús oerheden en miljeufundamentalisten brûkt wurdt om ús te manipulearjen. Mar al manipulearje se ús dea, der is altyd ien dy’t laket en stil trochgiet op syn ieuwich duorjend paad: De natuer!!!


zondag 12 juni 2016

Gluurders (Ned) - Strúnjeiers (Frysk)

Gluurders
Iedereen kent ze wel, de potloodventers die, meestal gekleed in een lange overjas met bijna niets eronder, kleine meisjes en oude vrouwtjes overstuur maken door hun kaboutertje te tonen. Meestal gebeurt zoiets in een openbare ruimte of plantsoentje. Dat vinden zulke lieden geweldig. Aan de andere kant zijn er ook mensen die met graagte naar zulke menselijke onderdelen kijken (al of niet in vol ornaat en bedrijf zijnde) en daar hun opperste bevrediging in vinden. Deze lieden nomen we met een voornaam woord voyeurs of gluurders. Nee, natuurlijk bent u niet zo. U zou zich zoiets nooit in het hoofd halen.
Daarom doen Tv-programma’s als bijvoorbeeld
‘Gênante lijven, ‘Bevallingsverhalen’, ‘Het spijt me’, ‘Obesitas’, ‘Dit is mijn lijf’ en ‘Burenruzie’ het ook zo vreselijk goed. Enkele van die programma’s heb ik natuurlijk ook bekeken en de anderen hoefde ik alleen de titel maar te lezen. Nog even en (daar kunnen we op wachten) dan zijn er formats bedacht waarin oma’s hun laatste adem uitblazen en wie dan het eerst sterft krijgt van de omroep een kist met VIP-begrafenis cadeau. En we kijken natuurlijk allemaal.
Mensen zijn wij met elkaar in wezen niet net zo ziek als de ‘potloodventers’, ‘gluurders’ en de ‘fuckingneartherailroad-liefhebbers’? Als u denkt niet zo te zijn, kan de TV op Marktplaats, want mooier kunnen we het niet maken.

Strúnjeiers
We kinne se allegearre wol, de potleadsútelders dy’t, klaaid yn in meastentiids lange oerjas mei hast neat derûnder lytse famkes en âlde wyfkes fan streek bringe troch harren kabouterke sjen te litten. Faak bart soks yn in iepenbiere romte of in plantsoentsje. Dat fine se o sa fijn, dy sútelders. Mar oan ‘e oare kant binne der ek minsken dy’t graach sokke minsklike ûnderdielen besjogge, beloere (al of net yn bedriuw) en dêr harren gerak wer fan krije. Dizze minsken neame we mei in foarnaam wurd: Foyeur of strúnjeier. Nee fansels, jo binne net sa. Nee, jo soene soks nea yn ‘e plasse krije no?
Dêrom dogge sokke tillevyzjeprogramma’s as bygelyks
‘Gênante lijven, ‘Bevallingsverhalen’, ‘Het spijt me’, ‘Obesitas’ , ‘Dit is mijn lijf’ en ‘Burenruzie’ it ek sa goed. Ja inkelde fan de niiskrekt neamde programma’s haw ik fansels ek wol besjoen. Fan de oaren is it lêzen fan de titel wol foldwaande west. Noch efkes dan (en dêr kinne we op wachtsje) binne der formats útfûn wêryn beppes harren lêste siken útpûste en wa’t as earste stjert kriget fan de stjoerder in kist mei in VIP begraffenis kado. En wij sjogge der fansels ek nei.
Minsken binne wy mei-inoar net krek like siik as de potleadsútelders, de strúnjeiers en de ‘fuckingneartherailroad – leafhawwers?’ Binne jo net sa, dan kin de tillevyzje wol op marktplaats, want moaier wurdt it wier net.

vrijdag 10 juni 2016

De grote trek (Ned) - De grutte trek (Frysk)

De grote trek, (Ned)
Mensen zijn vreemde vogels. Trekvogels. Eens per jaar – bij sommigen vaker, maar dat is afhankelijk van de financiële omstandigheden – gaan ze op pad. Weg van alles wat hen lief is. Dan verlaten ze huis, stad of dorp en land en dan veelal over een grote afstand te reizen om op hun bestemming aan te komen. Dit ergens is dan in streek of land waar alles anders is. De omgeving, de mensen en zelfs het bed is er anders. Het is in veel van de gevallen van mindere kwaliteit dan ze thuis gewend zijn, zowel voor wat het bed als de andere voorzieningen van de accommodatie betreft. Maar ach, wat geeft het: ze hebben vakantie....toch? Ja, zo heet dat, vakantie. Uren en uren aan één stuk achter het stuur hutje bij mutje in een file onderweg naar hun bestemming. Een tijdlang gaat er niets anders dan blik, rubber en rook aan hun ogen voorbij. Maar ook dat is niet erg. Het beloofde land komt dichter en dichterbij.
En 600 kilometer is niets. Ze zijn er uit. Weg van het werk, van een jaar lang stress en gezeur aan de kop.
Eigenlijk willen ze ook wel iets dichterbij hun vakantie doorbrengen, maar dat gaat niet, want de kinderen moeten ook een mooi verhaal op school kunnen vertellen, is het niet? En natuurlijk wil je zelf ook wat mooie plaatjes schieten, waarmee je dan in combinatie met uitgebreide verhalen kennissen en familie de kop gek kunt maken.
Vader achter het stuur, Moeders onderuitgezakt met een kaart in de hand er naast. Nee, geen Tomtom, want die stuurt je alleen maar de verkeerde kant op volgens Moeders.
Intussen maken de kinderen elkaar af op de achterbank, wat een grote inbreuk op de concentratie van de chauffeur geeft en Moeders zo nu en dan tot een snerpende terechtwijzing brengt.
Na een zekere hoeveelheid klappen, liters bloed en benzine verder, komen ze dan ook volslagen leeg en bezweet op de bestemming aan en is het “genieten geblazen”.
Die nacht, liggend onder het naar vreemde zweetvoeten ruikend hoteldekbed en nadat Vader en Moeder elkaar “goede nacht” toe hebben gewenst, fluistert Moeder zacht: “Wat hadden we het vroeger fijn he, zo tijdens die kampeervakanties samen op Terschelling”.




De grutte trek, (Frysk)
Minsken binne núvere fûgels. Trekfûgels. Ien kear yn ’t jier - by sommigen faker, mar dat hinget fan 
de finansjele omstannichheden ôf - geane se fuort. Wei fan alles wat harren leaf is. Dan ferlitte se harren hûs, stêd of doarp en lân om meastentiids oer sa’n grut mooglike ôfstân te reizgjen om earne terjochte te kommen. Meastentiids yn in lân of streek wêr’t alles oars is. De omjouwing, de minsken en sels it bêd is oars. Faak is it fan mindere kwaliteit dan dat se thús went binne, sawol it bêd as de oare foarsjennings fan de akkommodaasje. Mar hawar dat dondert neat: se hawwe fakânsje. Ja sa hjit dat: fakânsje. Oeren en oeren oanienwei ride se dan hutsje by mudsje yn ‘e file nei harren bestimmings. Se sjogge dan in hiel skoft neat oars as blik, rubber en reek. Mar soks hindert neat hear. It beloofde lân komt hyltyd mear en mear tichterby.
En ja, 600 kilometer is dan neat. Se binne der út. Fuort fan ‘t wurk, fan in jier lang stres en geseur oan ’e kop. Eins woene se wol tichterby harren fakânsje trochbringe, mar dat kin net, want de bern moatte ek wat op skoalle te fertellen hawwe hin? En fansels wolle jo sels ek dy moaie plaatsjes sjitte, wêrmei ‘t jo dan yn kombinaasje mei wiidweidige ferhalen kennissen en famylje de kop gek meitsje kinne.
Heit oan ’t stjoer, Mem ûnderútsakke mei in kaart yn ‘e hân neist him. Nee, gjin Tomtom, want dêrmei komme jo allinne mar op it ferkearde plak telâne neffens Mem.
Undertusken meitsje de bern elkoar ôf op de efterbank, wat fansels de sjauffeur in protte ferdivedaasje jout en Mem sa út en troch ta in snetterjende terjochtwizing bringt.
Nei safolle klappen, liters bloed en besine fjirder komme se dan ek folslein leech en beswit op harren bestimming oan en giet it “grutte genietsjen” begjinnen.
Nachts, lizzend ûnder harren nei frjemde switfuotten rûkende hoteldekbêd en nei’t Heit en Mem elkoar “goeie nacht” winske hawwe, flústeret Mem sacht: “Wat hiene we it froeger moai hin, dy kampeerfakânsjes tegearre op Skylge…..